ઇમામા બાંધવાની રીત

🕌 પગડી (ઇમામા) બાંધવાની રીતે ટોપી દેખાવી કે ન દેખાવી તે અંગેની હદીસો અને ફિક્હી ચર્ચા 👳‍♂️

પગડી (ઇમામા) બાંધવાની રીત અને તેમાં ટોપી (કુલન્સુવા)નો મામલો એક મહત્વપૂર્ણ ફિક્હી અને સુન્નત સંબંધિત ચર્ચા છે. આ ચર્ચા મુખ્યત્વે પયગંબરે અકરમ હઝરત મુહમ્મદ સલ્લલ્લાહુ અલૈહિ વસલ્લમના પવિત્ર કાર્યને સમજવા અને અનુસરવાના વિવિધ રીતો પર આધારિત છે. આ બાબતે તમામ ઇમામો અને આલિમોનું એકમત છે કે પયગંબર સલ્લલ્લાહુ અલૈહિ વસલ્લમે સામાન્ય રીતે ટોપી પહેરીને તેના ઉપર પગડી બાંધી હતી. અરબીમાં તેને "અલ્ઇમામતુ અલલ ક્વલન્સુવતિ" કહેવામાં આવે છે.

📜 હદીસોના પ્રકાશમાં પગડી બાંધવાની રીતો

હદીસોના પ્રકાશમાં, સુન્નતમાં બંને પ્રકારની રીતો મળે છે. એક રીત એ છે કે પગડી ટોપીને સંપૂર્ણપણે છુપાવી દે, જેમ કે મોટા ભાગની હદીસો અને ફકીહોના મતથી દેખાય છે. પગડીનો હેતુ માથાને સંપૂર્ણ ઢાંકવું અને ટોપીને સુરક્ષિત રાખવું છે. હઝરત અનસ રઝીયલ્લાહુ અન્હુની રિવાયત મુજબ, સહાબા કિરામ પગડી એવી રીતે બાંધતા હતા કે ટોપી સંપૂર્ણપણે છુપાઈ જતી હતી. આ રીતમાં પગડીનો એક ભાગ ટોપીની ઉપરથી શરૂ થઈને બાકીનો ભાગ માથાની આસપાસ લપેટાતો હતો.

બીજી તરફ, કેટલીક રિવાયતોથી એ પણ સાબિત થાય છે કે પયગંબર સલ્લલ્લાહુ અલૈહિ વસલ્લમની પગડીની કિનારી અથવા ટોપીનો કોઈ ભાગ દેખાઈ શકતો હતો. ઉદાહરણ તરીકે, પગડીનો રંગ કાળો અને ટોપીનો સફેદ હોવાની રિવાયતોથી જો પગડી સંપૂર્ણ ન ફેલાવી હોય તો ટોપીનો ઉપરનો ભાગ દેખાઈ શકે છે. પયગંબર સલ્લલ્લાહુ અલૈહિ વસલ્લમ પગડીનો એક ભાગ પાછળની તરફ લટકાવતા હતા જેને "સદલ" અથવા "અઝબા" કહેવાય છે, અને તેનાથી બાંધવાના અંદાજ વિવિધ હોઈ શકે છે.

ફિક્હી દૃષ્ટિકોણથી આ મામલામાં કડકાઈ નથી. શ્રેષ્ઠ રીત એ છે કે જેમાં પગડી ટોપીને સંપૂર્ણ ઢાંકી દે, કારણ કે આ સુન્નત પર સંપૂર્ણ અમલ કરવા માટે વધુ સારી છે. જોકે, જો ટોપીનો કોઈ ભાગ દેખાય તો પણ તે જાયઝ છે, કારણ કે મુખ્ય હેતુ ટોપી પર પગડી બાંધવાનો છે. નિષ્કર્ષ એ છે કે ટોપીનું દેખાવું કે ન દેખાવું બાંધનારના અંદાજ પર નિર્ભર છે અને તેમાં કોઈ શરઈ નાપસંદગી નથી.

👳‍♂️ વિવિધ વર્ગોમાં પગડી બાંધવાની રીતો

વિવિધ વર્ગોમાં પગડી બાંધવાની રીતો આ મામલો મુખ્યત્વે રીતભાત અને મશાયખની અનુસરણથી જોડાયેલો છે, નહીં કે શરીઅતના કડક હુકમથી.

• નક્શબંદી મશાયખની રીતભાત: નક્શબંદી સિલસિલામાં, ખાસ કરીને હઝરત મુજદ્દિદ અલ્ફ સાની શેખ અહમદ સિરહિંદીના અનુયાયીઓમાં, ટોપીનું બહાર રહેવું સામાન્ય છે. નક્શબંદી કુલન્સુવા (તાજ) ઊંચી હોય છે અને પગડી બાંધતી વખતે તેની ટોચ બહાર દેખાય છે. આ મશાયખનું ઐતિહાસિક કાર્ય અને તેમની ખાસ ઓળખ છે.
• અશરફી મશાયખની રીતભાત: અશરફી પગડી, જે મઝારો અને ખાનકાહોમાં પ્રચલિત છે, તુલનાત્મક રીતે ઊંચી હોય છે અને ટોપીનો ઉપરનો ભાગ સ્પષ્ટ દેખાય છે. આ રીત સિરની ઊંચાઈ અને મોટા સલફની અનુસરણને દર્શાવે છે.
• મૌલવી (મૌલાના રૂમીના સિલસિલા) મશાયખની રીતભાત: મૌલવી સિલસિલા (મેવ્લેવી તરીકા), જે હઝરત મૌલાના જલાલુદ્દીન રૂમી રહેમતુલ્લાહ અલૈહિની પરંપરા છે, તેમના મશાયખ અને દર્વેશોમાં પણ ટોપીનો ઉપરનો ભાગ દેખાતો રહેતો હોય છે. મૌલવીઓની વિશેષ ઊંચી ટોપી (સિક્કા અથવા તાજ-એ-મૌલવી) પર પગડી બાંધવામાં આવે છે, જેમાં ટોપીની ટોચ અથવા ભાગ સ્પષ્ટપણે બહાર રહે છે. આ તેમની ખાસ પહેચાન અને સિલસિલાની પરંપરા છે.
• મુફ્તી સલમાન અઝહરી સાહેબની પગડીની રીત: મુફ્તી સલમાન અઝહરી સાહેબનો તાલ્લુક બરેલવી મઝહબની એક જાણીતી પરંપરા સાથે છે. તેમની પગડી તે મઝહબના મશાયખની પ્રચલિત રીત સાથે મેળ ખાય છે. ટોપીને બહાર છોડવાનું કારણ મશાયખની તકલીદ છે, જેમ કે આલા હઝરત ઇમામ અહમદ રઝા ખાન બરેલવી રહેમતુલ્લાહ અલૈહિની રીત. આ સિલસિલા-એ-તરીકતનું ચિહ્ન છે અને અરબી રીતથી કંઈક અલગ, વધુ હિંદુસ્તાની ખાનકાહી અંદાજ છે.
• દાવત-એ-ઇસ્લામીનો દૃષ્ટિકોણ: દાવત-એ-ઇસ્લામી પગડીમાં ટોપીને સંપૂર્ણ છુપાવવાની તાકીદ કરે છે, જે સુન્નતની શ્રેષ્ઠ રીતની નજીક છે. કારણોમાં સુન્નતની પૂર્ણતા, અરબી પરંપરાઓ પર અમલ, શણગારની જાળવણી અને ફકીહોનો ઝોક સામેલ છે. તેઓ અરબી રીતને પ્રાધાન્ય આપે છે જે માથાને સંપૂર્ણ ઢાંકે છે. જોકે, દાવત-એ-ઈસ્લામીના મુબલ્લિગોએ દરેક મુસ્લિમને ઢાંકેલ ઈમામો પહેરવા માટે બધાને આગ્રહ ન કરે તો ઉત્તમ રહેશે, કેમકે જેમ તેઓ પોતાના શેખને અનુસરે છે તેમ અમે પણ અમારા મશાયખને અનુસરીએ છીએ.

⭐ શરઈ સ્થિતિનો સારાંશ

સુન્નતની માંગ ટોપી પર પગડી બાંધવાની છે, ટોપીનું દેખાવું કે છુપાવું જરૂરી નથી. ટોપીનું દેખાવું જાયઝ છે કારણ કે હેતુ પૂરો થાય છે, અને અરબ સહાબાના કાર્યથી પણ તેની મંજૂરી છે. જોકે, ટોપીનું છુપાઈ જવું શ્રેષ્ઠ છે કારણ કે મોટા ભાગની હદીસો તે તરફ ઇશારો કરે છે.

પાસું	ટોપી સંપૂર્ણ છુપાઈ હોય (શ્રેષ્ઠ)	ટોપી બહાર દેખાય (જાયઝ)
કારણ	હદીસોમાં પગડીનું પૂરું લપેટાવું; વધુ શણગાર; કમાલ-એ-સુંનત	મુખ્ય સુન્નત (ટોપી પર પગડી) પર અમલ; મોટાઓની અનુસરણ
ફિક્હી હુકમ	મુસ્તહબ અને શ્રેષ્ઠ	જાયઝ અને મુબાહ
ઉદાહરણ	દાવત-એ-ઇસ્લામીનો મત; અરબ આલિમો	મુફ્તી સલમાન અઝહરી, નક્શબંદી, અશરફી, મૌલવી મશાયખ

નિષ્કર્ષ: નિષ્કર્ષ એ છે કે બંને રીતો જાયઝ છે અને મુખ્ય સુન્નત જાળવી રાખે છે. આ બાંધવાના અંદાજ અને શ્રેષ્ઠતાના પસંદગીનો મામલો છે. તમે તમારી પસંદગી, વિસ્તારની રિવાજ અથવા શેખની રીત મુજબ અમલ કરી શકો છો, શરત એ કે ટોપી પર પગડી હાજર હોય. જો કોઈ ખાસ હદીસના ટેક્સ્ટ અથવા તસવીરોની જરૂર હોય તો વધુ મદદ કરી શકાય છે.

આ બાબતે દાવત એ ઈસ્લામીના દારૂલ ઈફતાના ફતવાની લિંક નીચે આપેલ છે

https://share.google/2ISi8LjzrCUKCsoZd